Nhờ AI vẽ tranh biếm họa về cuộc sống, cẩn thận kẻo gặp họa

Theo hãng bảo mật Kaspersky, những công cụ tạo ảnh này không hoạt động giống như một bộ lọc (filter) ảnh thông thường. Khi người dùng đưa ra yêu cầu "tạo ảnh hoạt hình về tôi và công việc của tôi dựa trên tất cả những gì bạn biết về tôi", họ đã vô tình cấp quyền cho AI truy cập không giới hạn vào các thông tin liên quan đến hồ sơ của mình để hình ảnh trở nên chính xác nhất. Cùng với bức ảnh tham khảo, người dùng thường tự nguyện cung cấp thêm hàng loạt dữ liệu chi tiết như tên công ty, logo, chức danh công việc, thành phố đang sống, thói quen hàng ngày, sở thích, và cả các thông tin về gia đình.

Tự nguyện cung cấp nội dung tấn công cho tội phạm mạng

Mỗi thông tin mà người dùng cung cấp đều là một mảnh ghép quan trọng giúp xây dựng nên một hồ sơ kỹ thuật số hoàn chỉnh. Thông qua hình ảnh, văn bản và ngữ cảnh, tội phạm mạng có thể nắm bắt được thói quen, các mối quan hệ, những địa điểm thường lui tới cũng như trách nhiệm trong công việc của nạn nhân.

Ông Adrian Hia - Giám đốc điều hành khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Kaspersky nhận định: “Xu hướng lan truyền hình ảnh hoạt họa về cuộc sống của chúng ta có vẻ như chỉ là trò vui vô hại, nhưng thực chất đó là một sự cung cấp thông tin tự nguyện cho tội phạm mạng. Mỗi lần người dùng cung cấp thông tin cá nhân cho AI chỉ để xem một bức tranh minh họa thông minh, họ đang tự nguyện giao nộp nội dung cho một cuộc tấn công lừa đảo”.

Hậu quả là những kẻ lừa đảo sẽ có được "bối cảnh" cần thiết để tạo ra những chiến dịch tấn công giả mạo (phishing) cực kỳ tinh vi. Một tin nhắn lừa đảo có nhắc đến đúng chức danh, nơi làm việc hay người thân trong gia đình sẽ có tính thuyết phục cao hơn rất nhiều, làm tăng nguy cơ nạn nhân cả tin mà chia sẻ thông tin nhạy cảm hoặc tiền bạc.

Nguy cơ lộ lọt dữ liệu lâu dài và sự nhạy cảm ở khu vực Châu Á - Thái Bình Dương

Rủi ro này được đánh giá là đặc biệt nghiêm trọng tại Châu Á - Thái Bình Dương. Dù có đến 78% chuyên gia tại đây sử dụng AI hàng tuần (cao hơn mức trung bình toàn cầu là 72%), nhưng sự thiếu hụt kiến thức kỹ thuật cơ bản đang khiến nhiều người trở nên dễ bị tổn thương trước các chiêu trò lừa đảo qua mạng.

Hơn nữa, rủi ro không chỉ nằm ở bức ảnh cuối cùng được đăng tải. Tùy thuộc vào chính sách bảo mật của từng nền tảng, các dữ liệu như ảnh gốc, văn bản hướng dẫn, lịch sử sử dụng, địa chỉ IP hay thông tin thiết bị đều có thể bị lưu trữ lại. Những dữ liệu này có thể được dùng để cải thiện dịch vụ hoặc đào tạo mô hình AI, đồng nghĩa với việc thông tin cá nhân của bạn sẽ không biến mất sau khi bức ảnh được tạo ra mà tồn tại lâu hơn rất nhiều.

Khuyến nghị bảo mật từ chuyên gia

Mặc dù AI mang lại những trải nghiệm sáng tạo kỹ thuật số thú vị, người dùng cần đề cao sự cẩn trọng. Để giảm thiểu rủi ro, chuyên gia Kaspersky đưa ra các lời khuyên sau:

Không nhập thông tin nhận dạng cá nhân: Tuyệt đối tránh đưa họ tên đầy đủ, chức danh, công ty, địa chỉ, lịch trình hoặc thói quen vào các câu lệnh, ngay cả khi mục đích là để "cá nhân hóa" hình ảnh.

Cẩn thận với hình ảnh tải lên: Không sử dụng các bức ảnh có chứa logo, giấy tờ tùy thân, tài liệu, biển số xe, màn hình hoặc mặt tiền tòa nhà có thể giúp xác định vị trí hoặc tổ chức của bạn. Đặc biệt, không chia sẻ hình ảnh của trẻ vị thành niên hay chi tiết về gia đình để tránh nguy cơ bị mạo danh người thân hoặc lừa đảo tình cảm.

Kiểm tra chính sách bảo mật: Hãy xem xét kỹ các quyền hạn của nền tảng AI trước khi dùng, lưu ý việc nền tảng có lưu trữ nội dung và sử dụng dữ liệu của bạn để đào tạo mô hình hay không.

Sử dụng giải pháp bảo vệ kỹ thuật số: Kết hợp sự cẩn trọng của bản thân với các giải pháp bảo mật để giảm thiểu rủi ro từ các liên kết độc hại và nâng cao an toàn cho các thiết bị cá nhân.

Hãy luôn kết hợp sự cảnh giác cao độ với các biện pháp bảo vệ chủ động để niềm vui theo đuổi xu hướng trên mạng xã hội không trở thành cái giá đắt cho quyền riêng tư và sự an toàn của bản thân.