Từ nạn nhân dễ tổn thương thành tuyến phòng thủ đầu tiên trước lừa đảo mạng
WhatsApp cập nhật tính năng phát hiện tin nhắn spam và tin giả / Người dùng phải tự biết bảo vệ mình trước sự gia tăng lừa đảo trực tuyến
Theo Trung tá Nguyễn Tiến Cường - Tổng Thư ký Liên minh Niềm tin số, tội phạm mạng hiện nay đang chuyển dịch mạnh mẽ từ việc tấn công vào các hạ tầng công nghệ sang tấn công trực tiếp vào con người. Một thực tế đáng chú ý trong các vụ lừa đảo tài chính là rủi ro mất tiền thường chỉ diễn ra ở khâu giao dịch cuối cùng. Tuy nhiên, trong suốt quá trình trước đó, các mầm mống lừa đảo đã được gieo rắc trên nhiều nền tảng khác như mạng xã hội hay mạng viễn thông. Vì vậy, người dùng cuối trở thành mắt xích dễ bị khai thác nhất trên không gian mạng.
Tuy nhiên, Trung tá Nguyễn Tiến Cường nhận định, dù là mục tiêu của tội phạm, người dùng cũng đồng thời là "tuyến phòng thủ đầu tiên" của toàn bộ hệ sinh thái.
“Nếu một mắt xích người dùng không an toàn, nguy cơ sẽ lan sang những người khác; ngược lại, nếu tuyến phòng thủ này vững chắc, cả hệ thống sẽ được bảo vệ”, Trung tá Cường giải thích.
Để làm được điều này, người dùng cần trang bị hai yếu tố quan trọng. Thứ nhất, họ phải liên tục nâng cao kiến thức và kỹ năng bảo vệ bản thân. Thứ hai, người dùng cần nhận thức rõ mình là một mắt xích trong một hệ sinh thái số; nếu họ không an toàn thì những người khác cũng đối mặt với nguy cơ tương tự. Do đó, việc sẵn sàng chia sẻ thông tin về các mối đe dọa và cùng cộng đồng ứng phó với rủi ro được xem là yếu tố đặc biệt quan trọng.
Trước đây, các giải pháp bảo vệ thường đi theo mô hình "công bố". Theo cách tiếp cận này, người dùng hầu như không được tham gia vào quá trình phòng chống tin giả mà chỉ thụ động chờ đợi cơ quan chức năng hoặc nền tảng xác minh rồi mới công bố. Điều này khiến người dùng mất đi phản xạ tự vệ, thiếu kỹ năng nhận diện rủi ro và không có cơ chế để chủ động báo cáo các dấu hiệu bất thường. Trong bối cảnh AI tạo ra vô số thông tin giả mạo, giả danh và lừa đảo mỗi ngày, mô hình "công bố" đang đối mặt với nguy cơ quá tải về nguồn lực và khó đạt hiệu quả như kỳ vọng.
Theo Liên minh Niềm tin số, giải pháp mang tính đột phá hiện này là chuyển dịch sang mô hình "cảnh báo", trong đó người dùng được đặt vào trung tâm của hệ thống phòng vệ. Với mô hình, khi phát hiện thông tin nghi vấn trong quá trình sử dụng mạng, người dùng có thể chủ động gửi cảnh báo thông qua một nền tảng chung. Tín hiệu rủi ro đó sẽ lập tức được chia sẻ cho cộng đồng cũng như cho các chuyên gia để cùng nhau kiểm chứng. Thông qua cơ chế đó, cộng đồng sẽ từng bước hình thành phản xạ tự nhiên trong việc phát hiện và nhận diện nguy cơ trên môi trường số.
Hệ sinh thái tài chính số an toàn chỉ có thể hình thành khi người dùng chủ động tham gia vào quá trình bảo vệ an toàn số. Việc trao quyền để người dùng trở thành trung tâm của hệ thống cảnh báo và phát huy sức mạnh cộng đồng được coi là yếu tố then chốt nhằm kiểm soát rủi ro trong kỷ nguyên số.
End of content
Không có tin nào tiếp theo
