TP Hồ Chí Minh sắp ra mắt hệ sinh thái trung tâm tài chính hàng hải

Thông tin được PGS.TS Nguyễn Hữu Huân - Phó giám đốc Cơ quan điều hành VIFC - HCMC, chia sẻ khi nói về định hướng xây dựng Trung tâm tài chính hàng hải - một trong bốn trụ cột của VIFC - HCMC.

Theo ông Huân, TP Hồ Chí Minh có lợi thế lớn về cảng biển với cụm cảng Cái Mép - Thị Vải và tương lai là cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ. Đây là nền tảng để thành phố phát triển hệ sinh thái tài chính gắn với hàng hải và logistics.

Hiện giá trị hàng hóa lưu chuyển qua hệ thống cảng khu vực TP Hồ Chí Minh ước vượt 1.000 tỷ USD mỗi năm. Tuy nhiên, khoảng 80 - 90% giao dịch tài chính liên quan vẫn được thực hiện tại Singapore và Hong Kong (Trung Quốc).

Theo đánh giá của VIFC - HCMC, rào cản hiện nay nằm ở cả khung pháp lý và cơ chế lưu chuyển vốn. Nhiều đối tác quốc tế chưa sẵn sàng giao dịch hoàn toàn theo luật Việt Nam, trong khi nhiều giao dịch vốn phải mất thời gian báo cáo hoặc xin phép cơ quan quản lý.

Để tháo gỡ, mô hình trung tâm tài chính quốc tế được định hướng vận hành với cơ chế thông thoáng hơn cho các dòng vốn hoạt động bên trong trung tâm và trong giao dịch với thị trường toàn cầu. Đồng thời, việc hình thành tòa án quốc tế và trung tâm trọng tài quốc tế được kỳ vọng tạo nền tảng pháp lý phù hợp hơn cho các giao dịch xuyên biên giới, qua đó thu hút các giao dịch tài chính và dòng vốn quay lại Việt Nam.

Tuy nhiên, theo định hướng quản lý, dòng vốn từ thị trường trong nước vào trung tâm tài chính quốc tế vẫn sẽ được kiểm soát nhằm đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô và an toàn ngoại hối.

VIFC - HCMC đặt mục tiêu trong 5 năm tới đưa khoảng 30% giá trị giao dịch đang thực hiện ở nước ngoài quay về Việt Nam, tương đương hơn 300 tỷ USD mỗi năm. Hệ sinh thái dự kiến bao gồm sàn giao dịch tài chính hàng hải cùng sự tham gia của các tập đoàn lớn trong và ngoài nước trong lĩnh vực cảng biển, logistics, ngân hàng và tài chính như Gemadept, Cảng Sài Gòn, HDBank và nhiều đối tác quốc tế.

Theo ông Huân, Trung tâm tài chính hàng hải trong VIFC - HCMC được định vị là “cảng trung chuyển dòng vốn” cho kinh tế biển Việt Nam, đóng vai trò huy động, phân bổ vốn và quản trị rủi ro cho chuỗi cảng biển - logistics - vận tải - thương mại quốc tế.

Mô hình được đề xuất theo hướng “port-to-finance”, tức chuyển dữ liệu từ hàng hóa, vận tải, logistics, thanh toán… thành dữ liệu tài chính.

Các dòng tiền từ cảng biển, kho bãi hay dịch vụ logistics có thể được chuyển hóa thành trái phiếu hạ tầng, quỹ đầu tư hoặc sản phẩm chứng khoán hóa nhằm thu hút dòng vốn quốc tế dài hạn. Những dự án cảng xanh, logistics phát thải thấp cũng có thể tiếp cận nguồn vốn ESG thông qua các công cụ tài chính bền vững.

Theo đại diện VIFC - HCMC, mục tiêu của TP Hồ Chí Minh không chỉ dừng ở thu hút vốn đầu tư vào một số dự án cảng biển, mà hướng tới hình thành thị trường vốn hàng hải quốc tế đặt tại Việt Nam.

Nhà đầu tư có thể tham gia các dự án cảng biển và logistics của Việt Nam thông qua nhiều hình thức như góp vốn cổ phần, trái phiếu dự án, quỹ hạ tầng, tài trợ thương mại, bảo hiểm, tái bảo hiểm và các sản phẩm tài chính xanh.