Tuyệt đối không để thiếu xăng dầu

Tăng trưởng thấp hơn mục tiêu

Theo số liệu vừa được Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố, tốc độ tăng GDP quý I/2026 ước đạt 7,83% so với cùng kỳ. Có 23/34 địa phương đạt mức tăng trưởng GRDP từ 8% trở lên; trong đó Hà Tĩnh, Ninh Bình, Hải Phòng và Hưng Yên tăng trưởng ở mức hai con số.

Chủ trì và phát biểu tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 3 và hội nghị trực tuyến với địa phương, đánh giá kết quả kinh tế – xã hội quý I/2026 ngày 4/4, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết, tình hình kinh tế – xã hội quý 1/2026 nhìn chung tiếp tục phát triển tích cực, khá toàn diện; nhiều ngành, lĩnh vực tăng trưởng cao, nhiều địa phương trở thành điểm sáng.

Tuy nhiên, Thủ tướng cũng chỉ rõ áp lực điều hành kinh tế vĩ mô còn lớn; an ninh năng lượng đối mặt nhiều thách thức; tăng trưởng quý 1 chưa đạt kịch bản đề ra; thủ tục hành chính còn rườm rà; phân cấp, phân quyền chưa triệt để; dịch vụ công trực tuyến chưa thật sự thuận lợi; một số chính quyền cấp cơ sở cần tiếp tục củng cố; tình hình an ninh, an toàn thực phẩm vẫn tiềm ẩn phức tạp.

Cùng ngày, tại họp báo công bố tình hình kinh tế - xã hội quý I/2026, bà Nguyễn Thị Hương - Cục trưởng Cục Thống kê cho biết, so với mục tiêu 9,1% theo Nghị quyết 01, kết quả GDP quý I/2026 vẫn còn khoảng cách đáng kể. Nhiều ngành kinh tế tăng trưởng thấp hơn kỳ vọng, kéo giảm tốc độ chung của nền kinh tế.

Cụ thể, ngành sản xuất và phân phối điện, khí đốt, nước nóng, hơi nước và điều hòa không khí chỉ tăng 6,54%, thấp hơn mục tiêu 5,74 điểm phần trăm. Ngành xây dựng tăng 8,36%, thấp hơn hơn 4,27 điểm phần trăm; dịch vụ lưu trú và ăn uống tăng 7,49%, thấp hơn 3,61 điểm phần trăm.

Lý giải nguyên nhân, bà Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê cho biết, biến động địa chính trị tại Trung Đông đã làm gia tăng rủi ro trên thị trường năng lượng toàn cầu, đẩy giá dầu và nhiên liệu đầu vào tăng cao. Điều này trực tiếp làm gia tăng chi phí sản xuất của doanh nghiệp, đặc biệt ở các ngành tiêu thụ nhiều năng lượng như vận tải, logistics, công nghiệp chế biến, đồng thời lan tỏa sang xây dựng, thương mại và dịch vụ.

Chi phí đầu vào tăng trong khi sức cầu chưa phục hồi hoàn toàn đã khiến biên lợi nhuận doanh nghiệp bị thu hẹp, làm giảm động lực mở rộng sản xuất và đầu tư.

Bên cạnh đó, các điểm nghẽn nội tại vẫn chưa được xử lý triệt để, làm suy giảm khả năng hấp thụ và chuyển hóa các động lực tăng trưởng. Năng suất lao động còn thấp, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp hạn chế, mức độ tham gia chuỗi giá trị toàn cầu còn khiêm tốn. Môi trường kinh doanh và thể chế chính sách chưa thực sự tạo đột phá.

Sức mua nội địa cũng phục hồi chậm hơn dự kiến. Dù trùng với kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ chỉ tăng 10,9% theo giá hiện hành và khoảng 7% theo giá so sánh, thấp hơn kỳ vọng. Tâm lý thắt chặt chi tiêu do lo ngại lạm phát từ giá năng lượng và thực phẩm vẫn hiện hữu.

“Tổng hợp các yếu tố cho thấy, để đạt mục tiêu tăng trưởng cả năm, cần các giải pháp đồng bộ và quyết liệt hơn nhằm giảm áp lực chi phí đầu vào, tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, qua đó củng cố niềm tin và tạo dư địa cho doanh nghiệp mở rộng sản xuất, kinh doanh”, bà Nguyễn Thị Hương nhấn mạnh.

Cần xác định rõ động lực đột phá

Phát biểu kết luận phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 3, Thủ tướng khẳng định Chính phủ kiên định mục tiêu tăng trưởng hai con số, gắn chặt với ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế, tạo nền tảng cho phát triển bền vững trong cả năm 2026 và các năm tiếp theo.

Người đứng đầu Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương xác định rõ động lực đột phá, giải pháp cụ thể, phân công trách nhiệm theo tinh thần “6 rõ”; thúc đẩy giải ngân 100% vốn đầu tư công; khẩn trương triển khai các chương trình, dự án về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; kiên quyết không để tình trạng có vốn nhưng không triển khai.

Cùng đó là đa dạng hóa thị trường, sản phẩm và chuỗi cung ứng xuất khẩu; kích cầu tiêu dùng nội địa; phát triển mạnh thị trường trong nước; tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh; thu hút đầu tư tư nhân và FDI có chọn lọc.

Trong điều hành chính sách, Thủ tướng yêu cầu phối hợp chặt chẽ chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt với chính sách tài khóa mở rộng hợp lý, có trọng tâm, trọng điểm; điều hành lãi suất, tỷ giá, tín dụng linh hoạt; hướng dòng vốn vào sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên; tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính – ngân sách.

Đặc biệt, Thủ tướng lưu ý bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia cả trước mắt và lâu dài; tuyệt đối không để thiếu điện, thiếu xăng dầu cho sản xuất, kinh doanh và đời sống; tập trung tháo gỡ các dự án tồn đọng, kéo dài để giải phóng nguồn lực, chống lãng phí...

Nhấn mạnh yêu cầu nâng cao năng lực dự báo, phản ứng chính sách kịp thời, linh hoạt, hiệu quả trước các cú sốc bên ngoài, Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành, địa phương chuẩn bị sẵn các kịch bản điều hành, tận dụng cơ hội, vượt qua thách thức, tạo thế và lực mới cho tăng trưởng.

Khẳng định Chính phủ nhiệm kỳ qua đã vượt qua nhiều “cơn gió ngược”, đưa nền kinh tế – xã hội phát triển an toàn, Thủ tướng bày tỏ tin tưởng Chính phủ nhiệm kỳ mới sẽ tiếp tục phát huy truyền thống, hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao.