Chuẩn bị trình Quốc hội dự thảo Luật Hiến, ghép tạng sửa đổi

Trong khuôn khổ hội nghị khoa học thường niên Hội Ghép tạng Việt Nam lần thứ XI – năm 2026 vừa diễn ra tại Đà Nẵng, TS.BS Nguyễn Trọng Khoa – Phó Cục trưởng Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) cho biết, trong những năm qua, lĩnh vực ghép mô, bộ phận cơ thể người của Việt Nam đã có những bước phát triển đáng ghi nhận.

TS.BS Nguyễn Trọng Khoa phát biểu tại hội nghị khoa học thường niên Hội Ghép tạng Việt Nam lần thứ XI – năm 2026.

Đội ngũ thầy thuốc ngày càng làm chủ nhiều kỹ thuật phức tạp; năng lực phối hợp giữa các cơ sở y tế trong tiếp nhận, vận chuyển và ghép tạng từng bước được nâng cao, mang lại cơ hội sống cho nhiều người bệnh. Đặc biệt, ngành y tế luôn trân trọng và biết ơn những người hiến mô, tạng cùng gia đình đã có nghĩa cử cao đẹp, trao cơ hội sống cho những người bệnh khác.

Tuy nhiên, TS.BS Nguyễn Trong Khoa cho biết, bên cạnh các kết quả đạt được, lĩnh vực này vẫn đứng trước nhiều thách thức: Nguồn mô, tạng hiến chưa đáp ứng nhu cầu; việc phát hiện, tư vấn và tiếp nhận người hiến còn khó khăn; năng lực giữa các cơ sở chưa đồng đều; cơ chế tài chính và sự phối hợp trong quá trình hiến, lấy, bảo quản, vận chuyển, điều phối và ghép còn cần tiếp tục hoàn thiện.

Trong bối cảnh đó, Bộ Y tế đang chủ trì soạn thảo, tiếp tục hoàn thiện dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi). Đây là nhiệm vụ quan trọng nhằm tháo gỡ những vướng mắc của thực tiễn, cập nhật tiến bộ y học và tạo hành lang pháp lý cho sự phát triển lâu dài của lĩnh vực này.

“Yêu cầu đặt ra là mở rộng cơ hội tiếp cận ghép mô, tạng cho người bệnh, đồng thời bảo vệ sức khỏe, quyền và lợi ích hợp pháp của người hiến; bảo đảm tự nguyện, nhân đạo, công bằng, minh bạch và ngăn ngừa việc lợi dụng, thương mại hóa hoạt động hiến, ghép”, TS.BS Nguyễn Trọng Khoa nói.

Hiện nay hồ sơ của dự thảo luật sửa đổi này đã được Chính phủ thông qua và đã gửi Quốc hội chuẩn bị trình trước Quốc hội để thảo luận, thông qua trong kỳ họp thứ 2 vừa khai mạc đợt 1 ngày 17/10. Dự án luật cũng đã được thẩm tra chính thức và đang tiếp thu chỉnh lý.

Mặc dù vậy, TS.BS Nguyễn Trong Khoa cho biết, có một số nội dung của dự thảo luật sửa đổi cũng đang còn một số ý kiến khác nhau, Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) đã gửi tới các Sở y tế, bệnh viện, trung tâm điều phối để tiếp tục khảo sát xin ý kiến cộng đồng.

Ông mong muốn Hội Ghép tạng Việt Nam và các hội viên tích cực tham gia đóng góp ý kiến để luật sửa đổi tháo gỡ được khó khăn, mở rộng nguồn hiến, bổ sung hành lang pháp lý cho hiến ghép mô, tế bào, hiến máu, các điều kiện bảo đảm cho việc hiến, ghép.

“Chúng tôi mong muốn các chuyên gia, các cơ sở y tế và các hội chuyên ngành tích cực tham gia góp ý dự thảo luật. Mỗi ý kiến cần xuất phát từ bằng chứng khoa học, kinh nghiệm thực tiễn và những tình huống cụ thể đang gặp tại cơ sở, để các quy định khi được ban hành có thể triển khai hiệu quả”, TS.BS Nguyễn Trọng Khoa nhấn mạnh.