TP Hồ Chí Minh: Triển khai nhiều giải pháp về nhà ở xã hội trong năm 2026

Trước yêu cầu cấp bách về bảo đảm an sinh xã hội, đặc biệt là nhu cầu nhà ở của công nhân, người lao động và nhóm thu nhập thấp, TP Hồ Chí Minh đang đứng trước áp lực rất lớn trong triển khai chương trình phát triển nhà ở xã hội giai đoạn mới.

Hội thảo “Các giải pháp đột phá phát triển nhà ở xã hội trên địa bàn TP Hồ Chí Minh năm 2026” do Sở Xây dựng TP Hồ Chí Minh chủ trì mới đây đã làm rõ bức tranh tổng thể, đồng thời xác định những giải pháp then chốt để hiện thực hóa mục tiêu Chính phủ giao.

Theo Đề án của Chính phủ về đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội đến năm 2030, TP Hồ Chí Minh được giao chỉ tiêu 199.400 căn, cao nhất cả nước, chiếm khoảng 20% tổng chỉ tiêu quốc gia. Đây vừa là vinh dự, vừa là thách thức rất lớn đối với một đô thị đặc biệt, nơi quỹ đất hạn chế và tốc độ đô thị hóa cao.

Giai đoạn 2021 - 2025, Thành phố đã hoàn thành 18.143 căn nhà ở xã hội. Riêng năm 2025, có 14 dự án được hoàn thành với quy mô 12.799/13.040 căn, đạt 98,2% kế hoạch năm; lũy kế cả giai đoạn đạt gần 99% chỉ tiêu. Kết quả này thể hiện nỗ lực rất lớn của các cấp chính quyền trong bối cảnh thủ tục đầu tư còn phức tạp và áp lực phát triển đô thị ngày càng tăng.

Bước sang giai đoạn 2026 - 2030, TP Hồ Chí Minh phải hoàn thành thêm 181.257 căn, trong đó riêng năm 2026 là 28.500 căn. Hiện Thành phố đang thúc đẩy 58 dự án nhà ở xã hội với quy mô khoảng 43.500 căn. Trong số này, 11 dự án đã được cấp phép xây dựng với khoảng 12.000 căn; 47 dự án còn lại đã được chấp thuận chủ trương đầu tư và đang tập trung tháo gỡ vướng mắc pháp lý để đủ điều kiện khởi công trong quý I/2026.

Tại hội thảo, Sở Xây dựng TP Hồ Chí Minh đề xuất nhiều giải pháp mang tính đột phá, trước hết là nhóm giải pháp về quy hoạch và quỹ đất. Thành phố sẽ hoàn thiện quy hoạch quỹ đất phát triển nhà ở xã hội đến năm 2040 với tổng diện tích khoảng 2.000 ha, trong đó 600 ha thuộc các dự án đã có trong chương trình, kế hoạch và 1.400 ha tại các khu vực động lực phát triển. Việc bố trí quỹ đất gắn với các tuyến giao thông, vành đai đô thị được xác định là yếu tố quyết định để thu hút doanh nghiệp tham gia.

Song song đó, Thành phố tập trung cải cách thủ tục đầu tư xây dựng, chuẩn hóa quy trình và rút ngắn khoảng 20% thời gian thực hiện so với hiện nay. Việc áp dụng thiết kế điển hình cũng được đẩy mạnh nhằm giảm chi phí, tăng hiệu quả đầu tư cho doanh nghiệp.

Một điểm nhấn đáng chú ý là việc kiện toàn và vận hành hiệu quả Quỹ Phát triển nhà ở Thành phố theo mô hình quỹ nhà ở quốc gia, quy định tại Nghị định số 302/2025/NĐ-CP. Quỹ không chỉ hỗ trợ tài chính cho đầu tư nhà ở xã hội mà còn được nghiên cứu bổ sung chức năng tiết kiệm nhà ở, tạo nguồn vốn ổn định, dài hạn và bảo đảm đúng đối tượng thụ hưởng.

TP Hồ Chí Minh cũng đề xuất áp dụng các chế tài mạnh nhằm bảo đảm kỷ cương trong triển khai dự án. Theo đó, các dự án nhà ở thương mại chậm thực hiện nghĩa vụ bố trí quỹ đất nhà ở xã hội sẽ không được xem xét thủ tục kinh doanh sản phẩm hình thành trong tương lai. Đối với dự án nhà ở xã hội chậm tiến độ, không đủ điều kiện khởi công đúng thời hạn, Thành phố sẽ xem xét thu hồi dự án và quỹ đất để giao cho đơn vị có năng lực hơn.

Từ góc độ doanh nghiệp, các chính sách mới như Nghị quyết số 201/2025/QH15 của Quốc hội và Nghị định số 192/2025/NĐ-CP của Chính phủ đã tạo hành lang pháp lý rõ ràng, minh bạch hơn, góp phần củng cố niềm tin cho nhà đầu tư tham gia phát triển nhà ở xã hội.

Với hệ thống giải pháp đồng bộ và quyết tâm chính trị cao, TP Hồ Chí Minh đang chuyển mạnh từ định hướng chính sách sang hành động cụ thể, coi phát triển nhà ở xã hội không chỉ là nhiệm vụ an sinh mà còn là thước đo năng lực quản trị đô thị và nền tảng cho phát triển bền vững.