Hoàn thiện cơ chế bán buôn viễn thông, thúc đẩy cạnh tranh trên thị trường

Trong bối cảnh thị trường viễn thông Việt Nam duy trì chất lượng dịch vụ thuộc tốp đầu thế giới và giá cước thuộc nhóm rẻ nhất, sự xuất hiện của các nhà mạng di động ảo (MVNO) được đánh giá là giúp gia tăng tính đa dạng cho thị trường. Tuy nhiên, thực tế triển khai đã nảy sinh những băn khoăn lớn về cơ chế thị trường bán buôn.

Tại họp báo thường kỳ Bộ Khoa học và Công nghệ ngày 30/9, đại diện cơ quan báo chí đã phản ánh tình trạng các MVNO lo ngại bị đẩy vào thế "cửa dưới", phụ thuộc hoàn toàn vào các doanh nghiệp sở hữu hạ tầng và đứng trước nguy cơ bị từ chối bán lưu lượng do chưa hoàn thiện khung pháp lý về bán buôn.

Giải đáp thắc mắc này, ông Nguyễn Anh Cương - Phó Cục trưởng Cục Viễn thông khẳng định hành lang pháp lý cho hoạt động bán buôn đã có và là điều kiện tiên quyết để bảo đảm cạnh tranh lành mạnh và thu hút người chơi mới gia nhập thị trường.

Hành lang pháp lý này được cụ thể hóa trong Luật Viễn thông và các nghị định, thông tư hướng dẫn. Cụ thể, Luật Viễn thông 2023 bổ sung quy định bắt buộc các doanh nghiệp viễn thông thống lĩnh thị trường phải bán buôn. Việc mở cửa hạ tầng giúp thu hút các doanh nghiệp mới tham gia vào thị trường.

Để cụ thể hóa các quy định từ Luật Viễn thông 2023, trong năm 2024, Bộ Thông tin và Truyền thông (nay là Bộ Khoa học và Công nghệ) đã ban hành Thông tư 08/2024/TT-BTTTT quy định chi tiết về hoạt động bán buôn, định rõ các tiêu chuẩn kỹ thuật kết nối cũng như cơ chế giá cước. Các văn bản này chính là công cụ pháp lý quan trọng loại bỏ sự mơ hồ, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các bên khi gia nhập thị trường.

“Hoạt động bán buôn viễn thông được vận hành dựa trên các nguyên tắc công bằng, minh bạch và không phân biệt đối xử”, ông Cương khẳng định.

Theo ông Cương, Việt Nam hiện đã có 7 doanh nghiệp tham gia thị trường dịch vụ di động ảo với nhiều mô hình linh hoạt. Một số doanh nghiệp được cấp phép đầu tư một phần hạ tầng (trừ phần vô tuyến), trong khi một số đơn vị hoàn toàn không đầu tư hạ tầng mà chọn mô hình đại lý bán lại dịch vụ. Tùy thuộc vào năng lực, sản lượng và mô hình kỹ thuật, các doanh nghiệp sẽ nhận được những mức ưu đãi phù hợp về giá và kỹ thuật.

"Đây không phải là mối quan hệ phụ thuộc hay "cửa dưới", mà là mối quan hệ hợp tác đôi bên cùng có lợi", ông Cương khẳng định.

Đối với nhà mạng có hạ tầng, việc cho nhà mạng ảo thuê lại năng lực mạng giúp họ tối ưu hóa được dung lượng mạng lưới sẵn có và gia tăng nguồn thu.

Đối với MVNO, mua lại dung lượng từ nhà mạng truyền thống giúp họ tận dụng hạ tầng hiện hữu để phát triển hệ sinh thái, giải pháp và dịch vụ mới, từ đó tạo ra nhiều giá trị mới cho người dùng.

Người dùng và xã hội sẽ được thụ hưởng môi trường cạnh tranh năng động hơn, có thêm nhiều lựa chọn dịch vụ chất lượng.

Việc thực thi nghiêm túc cơ sở pháp lý bán buôn viễn thông chính là yếu tố quan trọng giúp Việt Nam duy trì một thị trường viễn thông phát triển lành mạnh, minh bạch và bình đẳng. Đây sẽ là nền tảng vững chắc để thu hút thêm các nhà đầu tư mới, thúc đẩy các dịch vụ nội dung số và đóng góp tích cực cho sự phát triển của kinh tế - xã hội.