Hiệp hội Internet Việt Nam kiến nghị xem xét mức giá điện áp cho trung tâm dữ liệu

Trong văn bản gửi Bộ Công Thương vào tháng 2/2026, Hiệp hội Internet Việt Nam (VIA) cho biết đã nhận được phản ánh từ các doanh nghiệp hội viên là những đơn vị hạ tầng số hàng đầu về những bất cập trong việc áp giá bán lẻ điện.

Cụ thể, Khoản 19 Điều 11 của Thông tư số 60/2025/TT-BCT do Bộ Công Thương ban hành ngày 02/12/2025 quy định, bên mua điện sử dụng điện cho “cơ sở cung cấp dịch vụ xử lý, lưu trữ và quản lý dữ liệu tập trung” áp dụng giá bán lẻ điện cho mục đích kinh doanh khác, thay vì giá bán điện cho mục đích sản xuất.

Việc thay đổi định danh này dẫn đến hệ quả là các trung tâm dữ liệu phải chịu giá bán lẻ điện theo mục đích kinh doanh, thay vì giá điện sản xuất như đã được áp dụng thống nhất trong nhiều năm qua.

Theo VIA, đối chiếu với Giá bán điện ban hành kèm Quyết định 1279/QĐ-BCT, giá bán lẻ điện cho kinh doanh cao hơn rất nhiều so với giá cho sản xuất. Thực tế cho thấy, chi phí điện - khoản mục chiếm tỷ trọng lớn nhất trong tổng chi phí vận hành trung tâm dữ liệu - đã tăng hơn 50% so với trước đây ngay sau khi văn bản mới có hiệu lực.

Kiến nghị trả lại "tên" cho trung tâm dữ liệu

Theo VIA, khoản 9 Điều 3 Luật Viễn thông số 24/2023/QH15 ghi nhận "Dịch vụ trung tâm dữ liệu là dịch vụ viễn thông cung cấp tính năng xử lý, lưu trữ và truy xuất thông tin cho người sử dụng qua mạng viễn thông bằng việc cho thuê một phần hoặc toàn bộ trung tâm dữ liệu". Mục đích sử dụng điện tại Trung tâm dữ liệu là mục đích viễn thông, thuộc đối tượng áp dụng giá bán điện cho sản xuất.

Bên cạnh đó, Quyết định 36/2025/QĐ-TTg về Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam cũng đã phân biệt rõ hoạt động "cho thuê chỗ đặt trung tâm dữ liệu" khác với hoạt động của "cơ sở cung cấp dịch vụ xử lý, lưu trữ và quản lý dữ liệu tập trung".

Dựa trên những căn cứ pháp lý trên, VIA kiến nghị Bộ Công Thương xem xét giữ nguyên giá điện áp dụng đối với các Trung tâm dữ liệu là giá điện sản xuất như cách đã áp dụng thống nhất trong thời gian qua.

“Công nghiệp công nghệ số, hạ tầng số, hạ tầng dữ liệu và Trung tâm dữ liệu được xác định là ngành, lĩnh vực nền tảng, ưu tiên phát triển, đóng vai trò là hạ tầng thiết yếu của nền kinh tế số, là đầu vào quan trọng cho hoạt động sản xuất - kinh doanh của hầu hết các ngành, lĩnh vực.

Việc xác định đúng mục đích sử dụng điện và áp dụng giá điện đối với Trung tâm dữ liệu không chỉ nhằm tháo gỡ vướng mắc phát sinh từ thực tiễn, mà còn góp phần bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ của chính sách năng lượng với chính sách phát triển hạ tầng số và kinh tế số trong giai đoạn phát triển mới của đất nước. Điều này có ý nghĩa quan trọng trong việc tạo dựng niềm tin cho khu vực tư nhân yên tâm đầu tư dài hạn, huy động hiệu quả nguồn lực xã hội vào phát triển hạ tầng dữ liệu, Trung tâm dữ liệu, điện toán đám mây và các ngành công nghiệp công nghệ số có giá trị gia tăng cao, góp phần hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược về phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới” - công văn của VIA nhấn mạnh.

Cùng thời điểm VIA lên tiếng, một loạt các doanh nghiệp lớn bao gồm Viettel (Công ty TNHH Viettel CHT), VNPT (Công ty CNTT VNPT), FPT Telecom, CMC Telecom và VNG Data Center cũng đã đồng loạt gửi văn bản khẩn tới Bộ Công Thương và các cơ quan liên quan.

Đại diện các doanh nghiệp này cho biết, việc áp giá điện kinh doanh đang làm xáo trộn nghiêm trọng phương án tài chính và cấu trúc giá dịch vụ cũng như khả năng duy trì hoạt động ổn định và mở rộng đầu tư trong tương lai. Cụ thể tại trung tâm dữ liệu do CMC vận hành, chỉ sau 3 kỳ hóa đơn áp dụng giá mới, chi phí điện đã tăng trên 50%.

Trong văn bản kiến nghị, các doanh nghiệp khẳng định trung tâm dữ liệu không phải là cơ sở kinh doanh dịch vụ thương mại thông thường, mà bản chất là một "nhà máy hạ tầng số". Tại đây, điện năng là nguyên liệu đầu vào trực tiếp, thiết yếu và không thể thay thế để "sản xuất" ra hạ tầng số.

Nhóm các doanh nghiệp này lo ngại rằng nếu chi phí đầu vào tăng đột biến, không chỉ khả năng mở rộng đầu tư bị ảnh hưởng mà còn tác động tiêu cực đến mục tiêu phát triển những công nghệ chiến lược như Trí tuệ nhân tạo (AI) và điện toán đám mây tại Việt Nam. Vì vậy, các doanh nghiệp khẩn thiết đề nghị cơ quan quản lý xem xét lại chính sách giá, đảm bảo sự công bằng và hỗ trợ cho hạ tầng số phát triển.