Thanh tra Chính phủ: Vi phạm của Phú Minh Vina có dấu hiệu hình sự

4 vụ việc có dấu hiệu hình sự

Ngày 9/9, Thanh tra Chính phủ ban hành Kết luận thanh tra số 648/KL-TTCP về việc chấp hành pháp luật trong hoạt động quản lý, vận chuyển, xử lý chất thải đối với Công ty TNHH Môi trường Phú Minh Vina (Phú Minh Vina).

Đoàn thanh tra tiến hành thanh tra tại Phú Minh Vina Công từ ngày 29/6 đến ngày 27/8/2026; đồng thời kiểm tra, xác minh tại các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan. Doanh nghiệp có trụ sở chính và Nhà máy xử lý chất thải công nghiệp, chất thải y tế tại Khu xử lý rác thải, xã Trạm Thản, tỉnh Phú Thọ. Người đại diện theo pháp luật là bà Nguyễn Thị Thúy Hoa, Tổng Giám đốc.

Theo kết luận, ngày 3/12/2021, UBND tỉnh Phú Thọ ban hành Quyết định số 3153/QĐ-UBND chấp thuận điều chỉnh nhà đầu tư Dự án đầu tư Nhà máy xử lý chất thải công nghiệp, chất thải y tế từ Công ty Phú Hà sang Công ty Phú Minh Vina.

Công ty được Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Phú Thọ cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp thay đổi lần thứ hai ngày 5/4/2022 và thay đổi lần thứ ba ngày 16/9/2025.

Về điều kiện hoạt động, Công ty được Bộ Tài nguyên và Môi trường (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cấp Giấy phép xử lý chất thải nguy hại lần 5, mã số QLCTNH: 1-2-3-4-5-6.016.VX ngày 24/12/2021, có hiệu lực đến ngày 24/12/2026. Công ty có trách nhiệm duy trì các điều kiện và thực hiện đầy đủ nội dung giấy phép.

Công ty được xác nhận hoàn thành 6 công trình bảo vệ môi trường, gồm hệ thống, thiết bị xử lý nước, khí thải; bố trí 7 nhà xưởng phục vụ tiếp nhận, phân loại, lưu giữ và xử lý chất thải.

Từ năm 2023 đến hết tháng 3/2026, Công ty đã tiếp nhận, xử lý khoảng 199.294,7 tấn chất thải các loại, trong đó có 86.544,4 tấn chất thải nguy hại, chiếm khoảng 43,4%. Tổng doanh thu giai đoạn 2023-2025 khoảng 584,7 tỷ đồng.

Trên cơ sở báo cáo, hồ sơ, tài liệu, sổ sách kế toán, dữ liệu cân điện tử, hóa đơn giá trị gia tăng và kết quả giám định, Thanh tra Chính phủ xác định 4 vụ việc có dấu hiệu của tội phạm.

Thứ nhất, Công ty Phú Minh Vina thuê Công ty Đức Minh Khôi vận chuyển, đổ trái phép khoảng 12.318 tấn chất thải qua 533 chuyến xe. Thanh tra Chính phủ xác định hành vi này có dấu hiệu của “Tội gây ô nhiễm môi trường” quy định tại Điều 235 Bộ luật Hình sự (sửa đổi, bổ sung năm 2017 và năm 2025). Hồ sơ vụ việc đã được chuyển đến Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an và Công an tỉnh Phú Thọ.

Thứ hai, công ty chuyển giao khoảng 10.582,8 tấn chất thải cho Công ty Cổ phần Xử lý chất thải Phú Thọ. Kết quả phân tích mẫu chất thải tại ô chôn lấp cho thấy tổng dầu mỡ khoáng vượt ngưỡng chất thải nguy hại theo QCVN 07:2025/BNNMT. Thanh tra Chính phủ xác định hành vi này có dấu hiệu của “Tội gây ô nhiễm môi trường” quy định tại Điều 235 Bộ luật Hình sự và đã chuyển hồ sơ cho Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an.

Thứ ba, công ty không xử lý theo quy định 1.160 tấn chất thải, trong đó có 691,3 tấn chất thải nguy hại. Số chất thải này gồm 118,2 tấn được vận chuyển ra môi trường không đúng quy định và 1.041,8 tấn tiếp nhận từ 57 chủ nguồn thải nhưng không đưa về Nhà máy xử lý.

Theo Thanh tra Chính phủ, hành vi trên có dấu hiệu của “Tội vi phạm quy định về quản lý chất thải nguy hại” quy định tại Điều 236 Bộ luật Hình sự. Hồ sơ đã được chuyển cho Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an.

Thứ tư, công ty lập, sử dụng 2 hệ thống sổ sách kế toán tài chính, gồm phần mềm MISA để kê khai thuế và phần mềm Dtech để hạch toán thực tế. Qua thanh tra, số tiền mặt 8.446.273.700 đồng được xác định bỏ ngoài sổ kế toán MISA.

Hành vi này có dấu hiệu của “Tội vi phạm quy định về kế toán” quy định tại Điều 221 và “Tội trốn thuế” quy định tại Điều 200 Bộ luật Hình sự. Thanh tra Chính phủ đã chuyển hồ sơ cho Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an.

3 nhóm vi phạm hành chính

Bên cạnh các vụ việc có dấu hiệu hình sự, Thanh tra Chính phủ xác định Công ty Phú Minh Vina có 3 nhóm vi phạm hành chính.

Trong giai đoạn 2023-2025, công ty xử lý chất thải vượt công suất cấp phép với tổng khối lượng khoảng 31.215,81 tấn. Hành vi này vi phạm điểm c khoản 7 Điều 26 Nghị định số 45/2022/NĐ-CP. Thanh tra Chính phủ đã lập biên bản và chuyển hồ sơ đến Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ để xử lý theo thẩm quyền.

Công ty cũng sử dụng thêm một thiết bị đốt chất thải nguy hại không có trong Giấy phép môi trường được cấp. Hành vi vi phạm điểm a khoản 5 Điều 31 Nghị định số 45/2022/NĐ-CP. Hồ sơ đã được chuyển đến Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ.

Ngoài ra, công ty lập báo cáo công tác bảo vệ môi trường không đúng. Số liệu báo cáo gửi Thanh tra Chính phủ và báo cáo định kỳ gửi Bộ Nông nghiệp và Môi trường có tổng khối lượng chênh lệch trong 3 năm là 35.211,23 tấn. Hành vi này vi phạm khoản 1 Điều 43 Nghị định số 45/2022/NĐ-CP. Hồ sơ đã được chuyển đến Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ để xử lý theo thẩm quyền.

Trong quá trình thanh tra, Thanh tra Chính phủ đã phối hợp xác minh, trưng cầu giám định và yêu cầu Công ty giải trình. Hồ sơ các vụ việc có dấu hiệu tội phạm được chuyển sang Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an và Công an tỉnh Phú Thọ tại các văn bản ngày 29/6/2026 và 14/7/2026.

Ngày 27/8/2026, Đoàn thanh tra lập Biên bản vi phạm hành chính số 01/BB-VPHC và chuyển hồ sơ đến Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ để xem xét xử phạt vi phạm hành chính.

Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Công an, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các cơ quan liên quan tổ chức thực hiện Kết luận thanh tra.

Thanh tra Chính phủ được kiến nghị chủ trì, phối hợp xây dựng chuyên đề thanh tra việc quản lý, vận chuyển, xử lý chất thải trên phạm vi toàn quốc.

Đối với Bộ Công an, Thanh tra Chính phủ kiến nghị chỉ đạo Cơ quan Cảnh sát điều tra giải quyết các kiến nghị khởi tố vụ án hình sự do Thanh tra Chính phủ chuyển giao và thông báo kết quả.

UBND tỉnh Phú Thọ và UBND thành phố Hà Nội được kiến nghị chỉ đạo rà soát, thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật của các cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan trên địa bàn.

Các cơ quan phải báo cáo kết quả thực hiện Kết luận thanh tra về Thanh tra Chính phủ trước ngày 10/11/2026.

Đối với Công ty TNHH Môi trường Phú Minh Vina, Thanh tra Chính phủ yêu cầu chấm dứt các hành vi vi phạm và khẩn trương khắc phục hậu quả.