Phụ nữ Cao Bằng bứt phá khởi nghiệp, làm chủ công nghệ số từ Đề án 939

Năm 2025 đánh dấu chặng đường nhiều dấu ấn của phong trào khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo (KNĐMST) trong phụ nữ Cao Bằng. Hàng nghìn hội viên đã mạnh dạn chuyển đổi tư duy sản xuất, đầu tư sản phẩm chất lượng cao từ lợi thế bản địa, làm chủ công nghệ số và mở rộng thị trường tiêu thụ. Phía sau những kết quả đó là vai trò nòng cốt của Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) tỉnh trong việc kiên trì triển khai Đề án 939 “Hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp”.

Bệ phóng tri thức và nguồn lực từ Đề án 939

Từ năm 2017, Đề án 939 được Hội LHPN tỉnh triển khai bài bản với hàng trăm lớp tập huấn mỗi năm, thu hút hàng nghìn lượt hội viên tham gia. Các nội dung đào tạo được xây dựng theo chuỗi khép kín, từ hình thành ý tưởng, phát triển sản phẩm, tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc đến tiếp cận thị trường và thương mại điện tử.

Phó Chủ tịch Hội LHPN tỉnh Hoàng Thị Thương cho biết, nhiều chị em trước đây sản xuất manh mún, thiếu tự tin, nhưng sau đào tạo đã biết lựa chọn sản phẩm lợi thế, lập kế hoạch tài chính, nghiên cứu thị trường và đưa sản phẩm lên sàn thương mại điện tử. Đây là bước chuyển biến rõ nét của giai đoạn 2017 - 2025, giúp phụ nữ vùng sâu, vùng xa thay đổi cách làm ăn, hướng tới sản xuất bài bản và xây dựng thương hiệu.

Chị Vũ Thị Lan Hương, tổ 14 Sông Hiến, phường Thục Phán xây dựng kênh bán hàng trên TikTok Shop, Facebook và Zalo với hơn 50 mặt hàng nông sản Cao Bằng. Ảnh: Báo Cao Bằng.

Song song với đào tạo, Hội LHPN tỉnh phối hợp Ngân hàng Chính sách xã hội, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cùng các tổ chức UNDP, CARE… hỗ trợ hơn 20 tỷ đồng vốn vay và tài trợ cho phụ nữ khởi nghiệp. Hội ủy thác Ngân hàng Chính sách xã hội cho 622 tổ vay vốn với 18.622 hội viên, tổng dư nợ hơn 1.545 tỷ đồng; đồng thời phối hợp Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cho 252 hội viên vay với dư nợ hơn 11 tỷ đồng.

Từ nguồn lực này, hơn 100 ý tưởng khởi nghiệp được đầu tư, trên 80 mô hình hoạt động ổn định. Trong gần 180 hợp tác xã nông nghiệp toàn tỉnh, có 37 hợp tác xã do phụ nữ làm giám đốc; hơn 100/171 sản phẩm OCOP do phụ nữ làm chủ. Bên cạnh đó, hơn 19.000 lao động nữ nông thôn được đào tạo nghề, tạo nền tảng vững chắc cho phong trào KNĐMST phát triển bền vững.

Khai thác lợi thế bản địa, nâng tầm sản phẩm OCOP

Từ điều kiện thổ nhưỡng á nhiệt đới, cây trồng đặc hữu và bản sắc văn hóa phong phú, phụ nữ Cao Bằng đã vận dụng kiến thức KNĐMST để phát triển nhiều sản phẩm OCOP chất lượng cao.

Tại các xã Đông Khê, Thạch An, Đức Long…, cây thạch đen, bí thơm, hồi… được lựa chọn làm sản phẩm chủ lực. Hơn 10 hợp tác xã, tổ hợp tác và hàng chục hộ chế biến thạch đen đạt chuẩn OCOP, thu hút hàng trăm lao động nữ tham gia sản xuất, đóng gói và gắn mã QR truy xuất nguồn gốc.

Chị Nguyễn Thị Thu Hường, xóm Tục Ngã, xã Đông Khê cho biết, sau khi tham gia tập huấn KNĐMST, gia đình đầu tư dây chuyền nấu - lọc - đóng gói theo quy trình sạch, đưa sản phẩm thạch đen đạt OCOP 3 sao, mỗi ngày sản xuất từ 300 - 1.000 hộp phục vụ thị trường trong và ngoài tỉnh.

Tại Nguyên Bình, từ năm 2017, nhiều phụ nữ đã đầu tư sản xuất miến dong theo tiêu chuẩn chất lượng cao. Điển hình là hộ chị Du Thị Uyên, xóm Phja Đén, xã Thành Công với sản phẩm miến dong OCOP, thu nhập khoảng 300 triệu đồng/năm; nhiều hộ khác cũng đạt 200 - 300 triệu đồng/năm, từng bước thoát nghèo bền vững.

Phụ nữ vùng cao tự tin bước vào thương mại điện tử

Một điểm nhấn nổi bật là việc phụ nữ vùng cao mạnh dạn ứng dụng công nghệ số, bán hàng online, livestream và xây dựng thương hiệu số. Từ những bản làng xa xôi, đặc sản Cao Bằng đã tiếp cận khách hàng trên cả nước.

Tiêu biểu là chị Đàm Thị Thắm, xóm Vò Đuổn, phường Nùng Trí Cao. Sau khi tham gia tập huấn KNĐMST và kỹ năng số, chị khởi nghiệp bán hàng online qua kênh “Duyên Duyên”. Chị kết nối các hộ trong xóm sản xuất đặc sản, livestream giới thiệu sản phẩm, gắn mã QR truy xuất nguồn gốc và liên kết đơn vị vận chuyển. Hiện chị bán hơn 50 mặt hàng cho khách từ Lạng Sơn, Quảng Ninh đến Hà Nội, tạo việc làm thời vụ cho nhiều phụ nữ địa phương.

Theo Hội LHPN tỉnh, năm 2025 ghi dấu bước trưởng thành của phụ nữ Cao Bằng trong thương mại điện tử, mở ra hướng phát triển bền vững cho sản phẩm địa phương.

Xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp bền vững

Không dừng ở hỗ trợ vốn và kỹ năng, Hội LHPN tỉnh từng bước hình thành hệ sinh thái KNĐMST cho giai đoạn 2025 - 2030, từ hỗ trợ ý tưởng, chuẩn hóa quy trình sản xuất, xây dựng thương hiệu đến kết nối tiêu thụ. Nhiều sản phẩm như: thạch đen Thạch An, miến dong Phja Đén, miến Nguyên Bình, Án Lại, gạo nếp Hương Xuân Trường, nếp Ong Trùng Khánh, lạp sườn Tâm Hòa… đã được doanh nghiệp ký hợp đồng tiêu thụ ổn định.

Chủ tịch Hội LHPN tỉnh Đoàn Thị Lê An khẳng định, thành công của Đề án 939 không chỉ thể hiện ở doanh thu mà còn ở sự tự tin, bản lĩnh và khả năng làm chủ thị trường của phụ nữ. Sau 8 năm triển khai, phụ nữ Cao Bằng ngày càng chủ động đổi mới, khai thác lợi thế địa phương, góp phần tạo động lực mới cho phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.