Xã Đam Rông 2 tăng cường chuyển đổi số trong xây dựng nông thôn mới

Chuyển đổi số gắn với phục vụ người dân

Xây dựng nông thôn mới trong giai đoạn mới không chỉ dừng ở đường giao thông, thủy lợi, trường học, trạm y tế hay phát triển sản xuất. Khi yêu cầu phát triển nông thôn ngày càng cao, xã Đam Rông 2 (tỉnh Lâm Đồng) cũng phải tiếp tục nâng cao chất lượng phục vụ người dân, hiệu quả điều hành của chính quyền, đồng thời mở rộng khả năng tiếp cận thông tin, dịch vụ công và thị trường cho người dân nông thôn.

Bí thư Tỉnh uỷ Lâm Đồng Y Thanh Hà Niê Kđăm kiểm tra các điều kiện hoạt động của Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Đam Rông 2.

Trong Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới giai đoạn 2026-2030 ban hành theo Quyết định số 51/2025/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, khoa học, công nghệ và chuyển đổi số là một trong những nội dung quan trọng. Với xã nhóm 3 theo Bộ tiêu chí như Đam Rông 2, chuyển đổi số trước hết cần tập trung vào những việc thiết thực: hạ tầng viễn thông, chính quyền số tại cơ sở, số hóa dữ liệu về nông nghiệp và môi trường, dịch vụ công trực tuyến, ứng dụng công nghệ trong quản lý, sản xuất và bảo đảm an ninh trật tự.

Là xã miền núi được hình thành trên cơ sở sáp nhập Rô Men và Liêng Srônh, Đam Rông 2 có 10 thôn, dân số khoảng 16.887 người, với 19 dân tộc cùng sinh sống; đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 65,93%. Địa bàn rộng, dân cư phân tán, trình độ tiếp cận công nghệ chưa đồng đều khiến chuyển đổi số ở đây không thể làm theo phong trào, càng không thể chỉ dừng ở khẩu hiệu. Mọi việc phải bắt đầu từ nhu cầu cụ thể của người dân.

Thực tế tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã cho thấy, chuyển đổi số đã tạo chuyển biến trong phục vụ người dân. Người dân đến làm thủ tục được hướng dẫn lấy số thứ tự, hoàn thiện hồ sơ, nộp hồ sơ trực tuyến; quy trình, thủ tục, thời gian giải quyết được niêm yết công khai, rõ ràng. Mặc dù vậy, riêng tháng 4/2026, Trung tâm có 562 hồ sơ trả kết quả trực tiếp tại quầy. Điều đó cho thấy nhu cầu được hỗ trợ trực tiếp vẫn còn lớn, nhất là với người cao tuổi, hộ nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số và người dân ở xa trung tâm.

Từ thực tế ấy, mỗi lần người dân đến quầy giao dịch cũng là một dịp để cán bộ hướng dẫn thêm về dịch vụ công trực tuyến, VNeID, thanh toán không dùng tiền mặt, tra cứu kết quả giải quyết thủ tục hành chính hoặc quét mã QR đánh giá mức độ hài lòng. Cách làm “cầm tay chỉ việc” tuy chậm nhưng phù hợp với một xã miền núi, bởi chuyển đổi số chỉ có ý nghĩa khi không để người yếu thế, người ít có điều kiện tiếp cận công nghệ bị bỏ lại phía sau.

Những kết quả bước đầu từ phong trào “Bình dân học vụ số” cho thấy chuyển đổi số đã bắt đầu lan tỏa từ cơ sở. Xã đã ban hành nhiều văn bản triển khai, đăng tải 35 tin bài tuyên truyền về chuyển đổi số, dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt, kỹ năng số cơ bản; đồng thời tổ chức 4 lớp bồi dưỡng kỹ năng số cho cán bộ xã và thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng.

Người dân thực hiện thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Đam Rông 2.

Đáng chú ý, 100% cán bộ, công chức xã được tập huấn kỹ năng số, kỹ năng sử dụng AI trong hành chính công. Việc quản lý, điều hành trên môi trường điện tử được quan tâm thông qua hệ thống quản lý văn bản iOffice, chữ ký số điện tử và các nền tảng xử lý công việc trực tuyến. Khi bộ máy chính quyền thay đổi phương thức làm việc, chuyển đổi số mới có điều kiện lan tỏa đến người dân.

Đưa chuyển đổi số vào sản xuất và đời sống nông thôn

Kế hoạch chuyển đổi số xã Đam Rông 2 giai đoạn 2026-2030 xác định ba hướng trọng tâm: chính quyền số, kinh tế số và xã hội số; đồng thời chú trọng an toàn thông tin, an ninh mạng và dữ liệu. Đây là khung định hướng để chuyển đổi số không chỉ nằm ở bộ phận hành chính, mà đi vào quản trị xã hội, sản xuất nông nghiệp và đời sống hằng ngày.

Ông Trần Tấn Hưng - Phó trưởng Phòng Kinh tế xã Đam Rông 2 (bìa trái), thay mặt UBND xã bàn giao mô hình cơ giới hóa (máy bay không người lái DJI AGRAS T70P) cho Tổ hợp tác Sầu riêng Đạ Tồn, thôn Bằng Lăng.

Trong đó, Tổ công nghệ số cộng đồng giữ vai trò cầu nối quan trọng. Đây là lực lượng trực tiếp đến với người dân, hướng dẫn cài đặt ứng dụng, sử dụng dịch vụ công, tiếp cận thông tin chính thống, thực hiện các thao tác cơ bản trên điện thoại thông minh. Với địa bàn có 10 thôn, trình độ tiếp cận công nghệ giữa các nhóm dân cư còn chênh lệch, cách tuyên truyền hiệu quả nhất vẫn là hướng dẫn trực tiếp từng nhóm hộ, từng người dân.

Chuyển đổi số cũng cần được thể hiện rõ trong sản xuất nông nghiệp. Đam Rông 2 có thế mạnh về cà phê, sầu riêng, dâu tằm, dứa mật, chăn nuôi và một số mô hình nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao. Nếu biết khai thác công nghệ, người dân có thể cập nhật thông tin thị trường, kỹ thuật canh tác, dự báo thời tiết, phòng trừ sâu bệnh; đồng thời từng bước thực hiện truy xuất nguồn gốc, quảng bá sản phẩm, kết nối với hợp tác xã, doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Toàn xã đã hình thành 11 liên kết sản xuất đối với sầu riêng, dứa mật, cá tầm với 127 hộ tham gia; có 12 sản phẩm OCOP 3 sao được đưa lên các sàn thương mại điện tử. Đây là cơ sở để địa phương tiếp tục hỗ trợ các chủ thể sản xuất hoàn thiện bao bì, nhãn mác, mã QR truy xuất nguồn gốc, hình ảnh sản phẩm, câu chuyện thương hiệu và kỹ năng bán hàng trên nền tảng số.

Với nông dân, chuyển đổi số không chỉ là bán hàng online. Quan trọng hơn, đó là biết dùng điện thoại thông minh để phục vụ sản xuất, biết ghi chép nhật ký đồng ruộng, quản lý vùng trồng, theo dõi sâu bệnh, nắm thông tin giá cả và kết nối đầu ra. Khi công nghệ gắn với lợi ích cụ thể của từng hộ dân, quá trình chuyển đổi số sẽ bền hơn và thực chất hơn.

Cùng với kinh tế số, xã hội số cũng là nội dung cần được kiên trì triển khai. Người dân cần được hướng dẫn sử dụng VNeID, thanh toán không dùng tiền mặt, sổ sức khỏe điện tử, kênh thông tin chính thống; đồng thời biết tự bảo vệ mình trước các nguy cơ lừa đảo trên không gian mạng. Những kỹ năng đơn giản như không cung cấp mã OTP, không bấm vào đường link lạ, không chuyển tiền khi chưa kiểm chứng thông tin cần được tuyên truyền thường xuyên, dễ hiểu và gần gũi.

Chuyển đổi số còn góp phần bảo đảm an ninh trật tự, quản lý dân cư, phòng chống tội phạm và xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc. Nội dung ứng dụng camera AI giám sát an ninh trên địa bàn toàn xã cho thấy công nghệ đang từng bước đi vào nhiều mặt của đời sống nông thôn, từ hành chính, sản xuất đến an ninh, môi trường và quản trị cộng đồng.

Tuy nhiên, chuyển đổi số ở Đam Rông 2 vẫn còn không ít thách thức. Hạ tầng mạng ở một số khu vực cần tiếp tục hoàn thiện; kỹ năng sử dụng thiết bị thông minh của một bộ phận người dân còn hạn chế; tâm lý ngại thay đổi vẫn tồn tại. Vì vậy, địa phương cần đi từng bước, bắt đầu từ những việc người dân cần, dễ hiểu, dễ làm và thấy được hiệu quả.

Ông Dương Tất Phong - Phó Chủ tịch UBND xã Đam Rông 2 phát biểu tại lễ ra quân “Chiến dịch mùa hè số cùng VNeID” năm 2026.

Theo ông Dương Tất Phong – Phó Chủ tịch UBND xã Đam Rông 2, chuyển đổi số không làm thay vai trò của con người, mà mở ra phương thức mới để chính quyền phục vụ người dân nhanh hơn, hiệu quả hơn và gần dân hơn. Đó cũng là điều kiện để nông dân tiếp cận tri thức, thị trường, khoa học kỹ thuật kịp thời hơn; để sản phẩm địa phương có thêm cơ hội vươn xa; đồng thời giúp quản lý quá trình xây dựng nông thôn mới một cách công khai, minh bạch và bền vững hơn.

“Với Đam Rông 2, chuyển đổi số vì thế không phải là một khái niệm mang tính định hướng chung, mà là giải pháp thiết thực nhằm nâng cao chất lượng quản trị ở cơ sở, thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn, tạo thêm động lực để địa phương từng bước hoàn thiện các tiêu chí nông thôn mới trong giai đoạn 2026-2030”, Phó Chủ tịch Dương Tất Phong chia sẻ.